Jak legalnie wyjechać do Kanady?

Kanada to kraj, który przyciąga Polaków. Traktowana jest przez nas jak drugie Stany Zjednoczone. Dlatego coraz chętniej wyjeżdżamy tam w poszukiwaniu pracy, na studia czy różne kursy doszkalające. 1 stycznia 2009 roku rząd Kanady zniósł obowiązek wydawania wiz dla Polaków, odwiedzających ten kraj w celach turystycznych bądź planujących pobyt czasowy. Jeśli jednak chcesz przenieść się na stałe musisz posiadać pozwolenie. Jak je uzyskać? Przeczytaj nasz artykuł!

Komu jest potrzebna wiza na pobyt czasowy?

Konieczność posiadania tej wizy dotyczy osób, które posiadają paszport inny niż biometryczny (czyli wszystkich, którym dokument został wydany przed 28 sierpnia 2006 roku), a nie posiadają one zezwolenia na pobyt stały. Zobowiązani są oni do posiadania wizy, bez względu na charakter wizyty, włączając w to przejazdy tranzytowe.

Wiza jest wydawana na okres 6 miesięcy. Po upływie tego czasu można ją przedłużyć. Wniosek o wydanie należy złożyć jeszcze przed wylotem. Podanie składa się w placówce dyplomatycznej Kanady zgodnej z miejscem zamieszkania – dla Polaków będzie to Ambasada Kanady mieszcząca się w Warszawie przy ulicy Jana Matejki 1/5. Władze imigracyjne oceniają każde podanie indywidualnie, biorąc pod uwagę następujące aspekty:

• sytuację zawodową i rodzinną wnioskodawcy w kraju ojczystym;
• historię kontaktów z władzami imigracyjnymi oraz wcześniejsze próby wjazdu do Kanady;
• dotychczasowy przebieg podróży zagranicznych oraz szczegółowe uzasadnienie planowanego pobytu w Kanadzie;
• dostępność środków finansowych na pokrycie kosztów pobytu;
• zamiar powrotu do Polski po zakończeniu wizyty;

Wiza na pobyt czasowy nie upoważnia do podjęcia legalnej pracy na terenie Kanady. Aby móc zatrudnić się zgodnie z prawem, musisz uzyskać odrębne zezwolenie na pracę (work permit). Wniosek ten możesz złożyć jeszcze w Polsce lub już na miejscu, bezpośrednio na granicy. Podstawowym wymogiem formalnym jest wcześniejsze otrzymanie wiążącej oferty zatrudnienia od kanadyjskiego pracodawcy, który często musi uzyskać Labour Market Impact Assessment (LMIA) – dokument potwierdzający, że zatrudnienie cudzoziemca nie wpłynie negatywnie na rynek pracy w Kanadzie.

Osoby, które planują podjęcie studiów lub uczestnictwo w dłuższych kursach, w których nauka będzie trwała dłużej niż pół roku, muszą uzyskać zezwolenie na naukę (study permit). Dokument trzeba otrzymać jeszcze przed wyjazdem – wyrobienie go już po przyjeździe do Kanady jest niemożliwe. Do wniosku należy dołączyć list akceptacyjny z uczelni lub instytucji edukacyjnej, dowód posiadania środków finansowych na pokrycie czesnego oraz kosztów utrzymania, a także wyniki badań lekarskich (jeśli są wymagane).

Jak uzyskać pozwolenie na pobyt stały w Kanadzie?

Pozwolenie na pobyt stały (Permanent Residence) można uzyskać w ramach kilku programów imigracyjnych. Każdy z nich jest przeznaczony dla innej grupy kandydatów i opiera się na odmiennych kryteriach selekcji. Przed złożeniem wniosku należy dokładnie przeanalizować własną sytuację zawodową, edukacyjną i rodzinną, aby wybrać najbardziej odpowiednią ścieżkę. Główne programy imigracyjne to:

Skilled Workers and Professionals (Federal Skilled Worker Program)

To program dla osób posiadających wiedzę, umiejętności oraz doświadczenie zawodowe w zawodach, na które rząd Kanady wyraził zapotrzebowanie. Jest najczęściej wybieraną drogą do uzyskania statusu rezydenta. Pozwala na osiedlenie się we wszystkich prowincjach za wyjątkiem Quebecu, który posiada odrębny system migracyjny i stosuje własne kryteria oceny kandydatów. Aby otrzymać wizę trzeba pomyślnie przejść trzyetapową procedurę weryfikacji:

Etap 1: Spełnienie minimum jednego z trzech wymogów określonych przez rząd

O wizę mogą starać się osoby, które:

• otrzymały propozycję stałego zatrudnienia (arranged employment) od pracodawcy kanadyjskiego, potwierdzoną dokumentem LMIA lub należącą do kategorii zwolnionych z tego wymogu;
• przebywają legalnie w Kanadzie przez co najmniej rok jako pracownik tymczasowy lub student, który ukończył studia w kanadyjskiej instytucji edukacyjnej;
• są wykwalifikowanymi pracownikami z co najmniej rocznym, nieprzerywanym doświadczeniem w zawodzie należącym do grupy 0, A lub B klasyfikacji National Occupational Classification (NOC), zdobytym w ciągu ostatnich dziesięciu lat;

Etap 2: Weryfikacja kwalifikacji i doświadczenia zawodowego

Jeśli osoba ubiegająca się o pobyt stały pomyślnie przeszła przez pierwszy etap, przechodzi do kolejnego, w którym szczegółowo sprawdzane jest:

• Czy kwalifikacje zawodowe kandydata odpowiadają wymogom dla konkretnego stanowiska w systemie NOC – często wymaga to nostryfikacji dyplomów za pośrednictwem organizacji takich jak World Education Services (WES);
• Długość i charakter doświadczenia zawodowego – aplikant musi wykazać się dokumentem poświadczającym nieprzerwane zatrudnienie na pełny etat (minimum 1560 godzin rocznie) w odpowiednim zawodzie, zdobyte w ciągu ostatniego roku przed złożeniem wniosku, lub pracę w niepełnym wymiarze godzin w równoważnym czasie;
• Czy doświadczenie zawodowe potrzebne do wykonywania pracy, na którą kandydat aplikuje, zostało zdobyte w ciągu ostatnich dziesięciu lat i czy odpowiada ono obecnym wymogom rynku kanadyjskiego;
• Umiejętności językowe – wymagane jest przedstawienie wyników oficjalnych testów językowych (IELTS dla języka angielskiego lub TEF Canada dla francuskiego) na poziomie minimum CLB 7, potwierdzających biegłość w czytaniu, pisaniu, mówieniu i słuchaniu;

Etap 3: Ocena wniosku przez władze kanadyjskie wg systemu punktowego

Po pomyślnym przejściu przez oba wcześniejsze etapy podanie o wizę trafia do oceny przedstawiciela rządu kanadyjskiego, który rozpatruje je według sześciu głównych czynników selekcji. Każdy z czynników jest punktowany, a kandydat musi uzyskać minimum 67 punktów na 100 możliwych. Do ocenianych czynników zalicza się:

• Przygotowanie edukacyjne – maksymalnie 25 punktów za ukończone studia wyższe, szczególnie na poziomie magisterskim lub doktorskim;
• Umiejętność posługiwania się językiem angielskim lub francuskim – maksymalnie 28 punktów za znajomość dwóch języków oficjalnych Kanady;
• Doświadczenie zawodowe – maksymalnie 15 punktów za staż pracy w zawodzie należącym do grupy 0, A lub B systemu NOC;
• Wiek – maksymalnie 12 punktów (najwięcej punktów otrzymują osoby w wieku 18–35 lat);
• Otrzymanie propozycji stałego zatrudnienia – 10 punktów za arranged employment potwierdzone dokumentem LMIA;
• Zdolność adaptacyjna – maksymalnie 10 punktów za czynniki takie jak: wcześniejsza praca lub nauka w Kanadzie, posiadanie krewnych w tym kraju, umiejętności językowe współmałżonka;

Kiedy urzędnik uzna, że wnioskodawca spełnił wszystkie wymagania, wydaje mu Confirmation of Permanent Residence (COPR), który umożliwia wjazd do Kanady i finalizację procedury na granicy. Dodatkowo kandydat musi przejść badania lekarskie oraz dostarczyć certyfikat o niekaralności ze wszystkich krajów, w których przebywał dłużej niż 6 miesięcy od ukończenia 18. roku życia.

Canadian Experience Class

Program przeznaczony dla osób, które zdobyły doświadczenie zawodowe bezpośrednio na terenie Kanady. Mogą ubiegać się o niego absolwenci kanadyjskich uczelni posiadający co najmniej roczny staż pracy na pełny etat w zawodzie z grupy 0, A lub B klasyfikacji NOC. O tę kategorię wizy mogą się starać również osoby, które nie ukończyły żadnej kanadyjskiej uczelni, ale pracowały legalnie na terenie Kanady przez minimum dwa lata w odpowiednim zawodzie. Wymagana jest znajomość języka angielskiego lub francuskiego na poziomie minimum CLB 5 (dla zawodów grupy B) lub CLB 7 (dla grup 0 i A).

Business Immigration Program (Start-Up Visa Program)

Program stworzony w celu przyciągnięcia do Kanady przedsiębiorców z zagranicy, którzy swoją działalnością wesprą rozwój gospodarki i stworzą nowe miejsca pracy. Kandydat musi przedstawić innowacyjny pomysł biznesowy, który uzyska wsparcie jednej z wyznaczonych organizacji inwestycyjnych (venture capital fund, angel investor group lub business incubator). Nie jest wymagana konkretna kwota inwestycji ze strony wnioskodawcy, ale pomysł musi być na tyle przekonujący, aby przyciągnąć zainteresowanie kanadyjskich inwestorów. Dodatkowo kandydat musi wykazać się biegłością językową na poziomie minimum CLB 5 oraz posiadać środki finansowe na utrzymanie siebie i rodziny po przyjeździe do Kanady.

Provincial Nominee Program (PNP)

W tym programie mogą wziąć udział osoby bezpośrednio nominowane przez władze jednej z prowincji lub terytoriów kanadyjskich. Kandydat do otrzymania nominacji musi posiadać odpowiednie kwalifikacje i wnosić swoją pracą wkład w rozwój gospodarczy danej prowincji. Kryteria uzyskania nominacji różnią się znacząco między poszczególnymi regionami – przykładowo Ontario priorytetowo traktuje specjalistów z branży technologicznej, podczas gdy Saskatchewan skupia się na wykwalifikowanych pracownikach fizycznych w przemyśle. Każda prowincja prowadzi własne strumienie imigracyjne (streams) przeznaczone dla różnych grup kandydatów: wykwalifikowanych pracowników, absolwentów lokalnych uczelni, przedsiębiorców czy pracowników niewykwalifikowanych w zawodach deficytowych.

Family Class Sponsorship

Wizę w tej kategorii mogą uzyskać osoby, których małżonek, partner konkubencki (common-law partner) lub ktoś z najbliższej rodziny posiada obywatelstwo kanadyjskie lub status stałego rezydenta. Sponsor musi udowodnić, że jest w stanie finansowo utrzymać członka rodziny przez okres od 3 do 20 lat (w zależności od stopnia pokrewieństwa i wieku sponsorowanej osoby). Program obejmuje sponsorowanie małżonków i partnerów, dzieci zależnych (do 22. roku życia), rodziców i dziadków oraz, w wyjątkowych przypadkach, innych krewnych (jeśli sponsor nie ma żadnej rodziny w Kanadzie ani w kraju pochodzenia).

eTA – co to takiego?

Od 15 marca 2016 roku każdy Polak może dostać się drogą lotniczą na teren Kanady dopiero po uzyskaniu Electronic Travel Authorization (eTA). To elektroniczny system weryfikacji podróżnych, przypominający nieco tradycyjne wizy, ale znacznie prostszy i szybszy w obsłudze. Jest to specjalny formularz online, który musi wypełnić każdy, kto planuje podróż samolotem do Kanady lub tranzyt przez kanadyjskie lotniska. Rejestracja eTA daje możliwość wielokrotnego wjazdu i pobytu do 6 miesięcy przy każdej wizycie.

Z obowiązku posiadania eTA zwolnione są osoby, które przekraczają granicę kanadyjską drogą lądową (z USA) lub morską. Pomimo wprowadzenia tego rozwiązania nadal konieczne jest posiadanie ważnego paszportu biometrycznego. Dzięki połączeniu eTA z numerem paszportu obsługa linii lotniczej oraz służby graniczne automatycznie weryfikują uprawnienia pasażera do wjazdu. Koszt uzyskania eTA to 7 dolarów kanadyjskich (około 20-25 złotych). Upoważnienie jest ważne przez maksymalnie 5 lat lub do momentu wygaśnięcia paszportu – w zależności od tego, które zdarzenie nastąpi wcześniej. Wniosek składa się elektronicznie na stronie rządu Kanady, a decyzja w większości przypadków przychodzi w ciągu kilku minut (choć oficjalnie proces może potrwać do 72 godzin).

W formularzu eTA należy podać podstawowe dane osobowe, informacje o paszporcie, szczegóły dotyczące planowanej podróży oraz odpowiedzieć na pytania dotyczące stanu zdrowia, przeszłości kryminalnej i wcześniejszych problemów z władzami imigracyjnymi. Ważne jest, aby wszystkie informacje były zgodne z prawdą – podanie fałszywych danych może skutkować odmową wjazdu do Kanady i wieloletnim zakazem ponownego ubiegania się o pozwolenie. eTA jest elektronicznie powiązane z paszportem, więc nie trzeba drukować żadnych dokumentów – wystarczy mieć przy sobie ważny paszport przy odprawie na lotnisku.